ข้อมูลการรักษา
UroLift (การยกท่อปัสสาวะส่วนต่อมลูกหมาก)
ชื่ออื่น: Prostatic urethral lift, PUL, UroLift System
สรุปโดยย่อ
UroLift หรือการยกท่อปัสสาวะส่วนต่อมลูกหมาก เป็นการรักษาต่อมลูกหมากโต (BPH) แบบแผลเล็ก โดยใส่อุปกรณ์ขนาดเล็กผ่านกล้องส่องกระเพาะปัสสาวะ เพื่อดึงกลีบต่อมลูกหมากที่โตให้แยกออกจากกันและเปิดทางเดินปัสสาวะ โดยไม่ตัด ไม่ใช้ความร้อน และไม่นำเนื้อเยื่อต่อมลูกหมากออก
ตรวจทานทางการแพทย์โดย นพ. อธิป ฉัตรสุทธิพงษ์ เมื่อ
เขียนโดย ทีมบรรณาธิการเผยแพร่ ปรับปรุง
UroLift คืออะไร?
ในภาวะต่อมลูกหมากโต (BPH) กลีบต่อมลูกหมากที่โตจะกดท่อปัสสาวะและขัดขวางการไหลของปัสสาวะ ระบบ UroLift ใช้อุปกรณ์ขนาดจิ๋ว — คล้ายสายรวบผ้าม่าน — เพื่อยกและดึงกลีบต่อมลูกหมากให้แยกออกจากกัน ปัสสาวะจึงไหลได้สะดวกขึ้น
ต่างจากการผ่าตัดต่อมลูกหมากแบบดั้งเดิม ไม่มีการตัด ใช้ความร้อน หรือนำเนื้อเยื่อต่อมลูกหมากออก UroLift จึงสัมพันธ์กับการฟื้นตัวที่เร็วกว่าและความเสี่ยงต่ำต่อผลข้างเคียงทางเพศ ได้รับการรับรองจาก US FDA ตั้งแต่ปี 2013 และได้รับอนุมัติจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาของไทยตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ 2024
ใครอาจเหมาะกับ UroLift?
- ผู้ชายที่มีอาการทางเดินปัสสาวะที่รบกวนชีวิตจาก BPH รวมถึงผู้ที่ไม่ต้องการใช้ยาต่อเนื่องหรือมีผลข้างเคียงจากยา
- ผู้ชายที่ให้ความสำคัญอย่างมากกับการรักษาการแข็งตัวและการหลั่งน้ำอสุจิ
- ผู้ชายที่ต่อมลูกหมากมีขนาดและรูปร่างเหมาะสม — โดยทั่วไปไม่เกินประมาณ 100 กรัม — ยืนยันด้วยอัลตราซาวด์หรือการส่องกล้องกระเพาะปัสสาวะ
- ผู้ชายที่ต้องการหลีกเลี่ยงการนอนโรงพยาบาลหรือการพักฟื้นนาน
UroLift อาจไม่เหมาะกับต่อมลูกหมากที่ใหญ่มาก รูปร่างต่อมลูกหมากบางแบบ (เช่น กลีบกลางที่อุดกั้นบางลักษณะ) การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะที่ยังไม่หาย หรือปัญหากระเพาะปัสสาวะที่ต้องรักษาด้วยวิธีอื่น จึงต้องประเมินอย่างครบถ้วนก่อน
หัตถการ UroLift ทำอย่างไร?
- ใช้ยาชาเฉพาะที่ ร่วมกับหรือไม่ร่วมกับยานอนหลับเล็กน้อย เพื่อให้ท่านรู้สึกสบาย
- ใส่อุปกรณ์นำส่งขนาดเล็กที่ทำงานร่วมกับกล้องส่องกระเพาะปัสสาวะผ่านท่อปัสสาวะไปยังต่อมลูกหมาก
- วางอุปกรณ์ขนาดเล็กเพื่อดึงกลีบต่อมลูกหมากที่อุดกั้นออก — โดยทั่วไปไม่กี่ชิ้น ขึ้นกับขนาดต่อมลูกหมาก
- นำอุปกรณ์ออก ตัวหัตถการโดยทั่วไปใช้เวลา 15–30 นาที
ผู้ชายส่วนใหญ่กลับบ้านได้ในวันเดียวกัน และหลายคนไม่จำเป็นต้องใส่สายสวนปัสสาวะหลังทำ
ควรเตรียมตัวอย่างไร?
- การประเมินอาการ การไหลของปัสสาวะ การถ่ายปัสสาวะออกจนหมด และขนาดและรูปร่างของต่อมลูกหมาก
- การตรวจปัสสาวะเพื่อแยกการติดเชื้อ
- การทบทวนยาที่ใช้อยู่ — โดยเฉพาะยาละลายลิ่มเลือด — และคำแนะนำว่าต้องหยุดยาหรือไม่
- การตรวจ PSA เมื่อเหมาะสม เพื่อพิจารณามะเร็งต่อมลูกหมากก่อนการรักษา
ประโยชน์ที่อาจได้รับมีอะไรบ้าง?
- บรรเทาอาการทางเดินปัสสาวะได้เร็ว มักภายในสองสัปดาห์
- รักษาการแข็งตัวและการหลั่งน้ำอสุจิ — ในการศึกษาแบบสุ่ม L.I.F.T. ไม่พบรายงานภาวะเสื่อมสมรรถภาพการแข็งตัวหรือการหลั่งที่เกิดใหม่และคงอยู่
- เป็นหัตถการแบบไม่ต้องนอนโรงพยาบาล กลับไปทำกิจกรรมปกติได้เร็ว
- อาจทำให้หยุดใช้ยารักษาต่อมลูกหมากโตได้
ความเสี่ยงและผลข้างเคียงมีอะไรบ้าง?
- แสบขัด ปัสสาวะรีบ รู้สึกไม่สบายบริเวณเชิงกราน หรือมีเลือดในปัสสาวะชั่วคราว — มักดีขึ้นภายในสองถึงสี่สัปดาห์
- การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะหรือปัสสาวะลำบากชั่วคราว — พบไม่บ่อย
- อาการดีขึ้นโดยทั่วไปน้อยกว่าการผ่าตัดตัดหรือคว้านต่อมลูกหมาก
- บางรายต้องรักษาเพิ่มเติมในปีต่อ ๆ มา เนื่องจากต่อมลูกหมากยังคงโตต่อไป
มีทางเลือกอื่นอะไรบ้าง?
ทางเลือกอื่นได้แก่ การใช้ยาต่อเนื่อง การรักษาแบบแผลเล็กอื่น ๆ เช่น การรักษาด้วยไอน้ำ และการผ่าตัด เช่น การผ่าตัดต่อมลูกหมากผ่านท่อปัสสาวะ (TURP) หรือการคว้านต่อมลูกหมากด้วยเลเซอร์ ทางเลือกที่ดีที่สุดขึ้นกับขนาดต่อมลูกหมาก ความรุนแรงของอาการ และสิ่งที่ท่านให้ความสำคัญ — ดู ต่อมลูกหมากโต (BPH) (ภาษาอังกฤษ)
การฟื้นตัวหลัง UroLift เป็นอย่างไร?
ผู้ชายส่วนใหญ่กลับไปทำกิจกรรมเบา ๆ ได้ภายในไม่กี่วัน การนัดติดตามผลจะทบทวนอาการและการไหลของปัสสาวะ เนื่องจากโดยทั่วไปไม่ต้องใส่สายสวนปัสสาวะและพักฟื้นไม่นาน UroLift จึงอาจเหมาะกับผู้ป่วยต่างชาติที่มีเวลาอยู่กรุงเทพฯ จำกัด — อย่างไรก็ตาม ควรยืนยันกำหนดการเดินทางกับแพทย์
ติดต่อโรงพยาบาลทันทีหากท่านมีอาการ:
- ปัสสาวะไม่ออก
- มีไข้หรือหนาวสั่น
- เลือดออกมากหรือมีลิ่มเลือด
UroLift กับ นพ. อธิป
นพ. อธิป รักษาต่อมลูกหมากโตด้วย UroLift ที่ศูนย์ทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ — โรงพยาบาลแห่งแรกในประเทศไทยที่ใช้เทคโนโลยี UroLift — และเป็นผู้เขียนคู่มือผู้ป่วยของโรงพยาบาลเกี่ยวกับหัตถการนี้ ท่านจะประเมินว่า UroLift เหมาะกับต่อมลูกหมากและเป้าหมายของท่านหรือไม่ และอธิบายการเปรียบเทียบกับทางเลือกอื่น
นพ. อธิป ได้ให้ข้อมูลเกี่ยวกับการนำ UroLift มาใช้ที่บำรุงราษฎร์ใน Thai Enquirer (เปิดในแท็บใหม่) (บทความพันธมิตร มิถุนายน 2024)
คำถามที่พบบ่อย
UroLift ส่งผลต่อสมรรถภาพทางเพศหรือไม่?
UroLift ออกแบบมาเพื่อรักษาสมรรถภาพทางเพศ ในการศึกษาแบบสุ่ม L.I.F.T. ไม่พบรายงานภาวะเสื่อมสมรรถภาพการแข็งตัวหรือการหลั่งที่เกิดใหม่และคงอยู่ ซึ่งเป็นเหตุผลหลักที่ผู้ชายเลือกวิธีนี้แทนการผ่าตัดต่อมลูกหมากแบบดั้งเดิม
ผลของ UroLift อยู่ได้นานเท่าไร?
การศึกษาทางคลินิกติดตามผู้ชายนานห้าปี พบว่าอาการดีขึ้นอย่างคงทนในผู้ป่วยส่วนใหญ่ เนื่องจากต่อมลูกหมากยังอาจโตต่อไปได้ บางรายจึงต้องรักษาเพิ่มเติมในปีต่อ ๆ มา
UroLift เจ็บไหม?
หัตถการทำภายใต้ยาชาเฉพาะที่ ร่วมกับหรือไม่ร่วมกับยานอนหลับ หลังทำ ผู้ชายส่วนใหญ่รู้สึกไม่สบายเล็กน้อย แสบขัด หรือปัสสาวะรีบ ซึ่งดีขึ้นภายในไม่กี่สัปดาห์
UroLift มีให้บริการในประเทศไทยหรือไม่?
มี UroLift ได้รับอนุมัติจากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาของไทยตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ 2024 และศูนย์ทางเดินปัสสาวะ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ กรุงเทพฯ เป็นโรงพยาบาลแห่งแรกในประเทศไทยที่นำมาใช้
เอกสารอ้างอิง
- 1.Lerner LB, et al. Management of Lower Urinary Tract Symptoms Attributed to Benign Prostatic Hyperplasia: AUA Guideline Part II — Surgical Evaluation and Treatment. J Urol. 2021;206(4):818–826. (เปิดในแท็บใหม่)
- 2.Sandhu JS, et al. Management of Lower Urinary Tract Symptoms Attributed to Benign Prostatic Hyperplasia (BPH): AUA Guideline Amendment 2023. J Urol. 2024;211(1):11–19. (เปิดในแท็บใหม่)
- 3.Roehrborn CG, et al. The Prostatic Urethral Lift for the Treatment of Lower Urinary Tract Symptoms Associated with Prostate Enlargement Due to Benign Prostatic Hyperplasia: The L.I.F.T. Study. J Urol. 2013;190(6):2161–2167. (เปิดในแท็บใหม่)
- 4.Chatsudthipong A. UroLift. Bumrungrad International Hospital Health Blog, April 2024. (เปิดในแท็บใหม่)
ข้อมูลนี้มีไว้เพื่อการศึกษาทั่วไป และไม่สามารถใช้แทนการปรึกษาแพทย์ได้ หากมีอาการรุนแรง โปรดไปรับการรักษาฉุกเฉิน (ในประเทศไทย โทร 1669) ดูข้อจำกัดความรับผิดชอบทางการแพทย์ของเรา